Aadorp

Plaats
Dorp
Almelo
Twente
Overijssel

aadorp_kaart_ca._1930_kopie.jpg

Op 3-11-1930 is de indeling van de gemeente Vriezenveen per raadsbesluit gewijzigd, waarbij de buurtschappen Woesten en Buitenwonen zijn verenigd tot het dorp Aadorp. Op deze kaart uit die tijd zijn al deze drie namen nog te zien. (© Kadaster)

Op 3-11-1930 is de indeling van de gemeente Vriezenveen per raadsbesluit gewijzigd, waarbij de buurtschappen Woesten en Buitenwonen zijn verenigd tot het dorp Aadorp. Op deze kaart uit die tijd zijn al deze drie namen nog te zien. (© Kadaster)

aadorp_avondvierdaagse.jpg

Het kleine dorp Aadorp is een sportief dorp, met een voetbalvereniging, tennisverening en jaarlijks eind mei/begin juni de Avondvierdaagse. Ben je er dan toevallig in de buurt op vakantie, dan kun je natuurlijk overwegen mee te lopen.

Het kleine dorp Aadorp is een sportief dorp, met een voetbalvereniging, tennisverening en jaarlijks eind mei/begin juni de Avondvierdaagse. Ben je er dan toevallig in de buurt op vakantie, dan kun je natuurlijk overwegen mee te lopen.

Aadorp Aakerk [640x480].jpg

Aadorp, de huidige Aakerk dateert uit 1992

Aadorp, de huidige Aakerk dateert uit 1992

Aadorp

Terug naar boven

Status

Aadorp is een dorp in de provincie Overijssel, in de streek Twente, gemeente Almelo. T/m 2000 gemeente Vriezenveen (de rest van de gemeente Vriezenveen is in 2001 opgegaan in de nieuwe gemeente Twenterand).

Terug naar boven

Naam

Oudere vermeldingen
1867 en 1913 Aabrug, 1925 Aadorp. Het dorp bestaat met deze naam formeel sinds 3-11-1930. Per die datum is de indeling van de gemeente Vriezenveen namelijk per raadsbesluit gewijzigd, waarbij de buurtschappen Woesten en Buitenwonen zijn verenigd tot het huidige dorp.

Naamsverklaring
De oorspronkelijke nederzetting is genoemd naar een brug over de rivier de Aa (die niet meer bestaat, red.), het latere dorp heeft betrekking op de hier begin 20e eeuw gestichte bebouwing.(1)

Terug naar boven

Ligging

Het dorp Aadorp ligt direct NW van de stad Almelo en Z van het dorp Vriezenveen, rond de spoorlijn Almelo-Mariënberg.

Terug naar boven

Statistische gegevens

Het dorp Aadorp heeft ca. 600 huizen met ca. 1.500 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Wat vooraf ging
Ter hoogte van het huidige Aadorp wordt in de jaren tien en twintig van de 20e eeuw volop turf afgegraven. Het gebied ten westen van Kanaal Almelo-De Haandrik, genaamd de Binnen Woesten en Buiten Woesten, wordt ontgonnen in het kader van de werkverschaffing ter bestrijding van de werkloosheid. Het vervoer van de turf gaat per boot. Het personeel komt voornamelijk op de fiets of lopend uit Almelo en omstreken.

Stopplaats
Om de werknemers tijdens slecht weer een vervoermiddel te geven, gaan er stemmen op om de trein hier te laten stoppen. Tevens wordt in 1918 een verzoek ingediend om een laad- en losplaats aan te leggen. Veel ziet de Staatsspoorwegen (SS) niet in de plannen, omdat de meeste mensen te arm zijn om iedere dag een treinkaartje te kopen. De ontginners geven het geld liever ergens anders aan uit. Bovendien wonen in de buurt verder geen mensen, anders dan een paar boeren aan de overkant van het kanaal. Ander vervoer voor de ontginners is er dus niet te verwachten. De boeren moeten bovendien eerst per boot het kanaal oversteken. In de tussentijd kunnen ze ook al met paard en wagen in Almelo zijn. Stopplaats Aadorp komt er toch en wel in 1920 (aanvankelijk onder de naam Woeste, later in 1920 Woesten, in 1931 veranderd in de huidige plaatsnaam). De stopplaats is in 1938 gesloten.

Dorp/industrieterrein/bedrijvenpark
De Hervormde kerk verrijst in 1925. Het dorp Aadorp is officieel in 1930 ontstaan. Zie daarvoor verder het hoofdstuk Naam. Als in 1930 een brug over het kanaal wordt aangelegd, wordt de weg vrijgemaakt voor een meer planmatige ontwikkeling voor het gebied ten zuiden van de Bruglaan. Rond 1950 wordt met het graven van de noordelijke zijtak van het Twentekanaal het industrieterrein Almelo-Noord in ontwikkeling gebracht. Dit industrieterrein ligt op korte afstand van het dorp.

In 1984 komt er een sterke verandering. Achter het westelijke deel bouwen de gemeenten Vriezenveen en Almelo het Bedrijvenpark Noord-West Twente. De Bruglaan wordt afgesloten als gevolg van de ontwikkeling van dit bedrijvenpark. Om de bewoners niet te belasten met veel vrachtverkeer door de straten, is het bedrijventerrein aan de andere zijde ontsloten voor het verkeer. De openheid van het buitengebied in noordwestelijke richting maakt plaats voor omringende bedrijventerreinen. Als gevolg van de omsluiting en de gebrekkige relatie met Aadorp-Oost, komt het ZW deel, De Woesten, als het ware op een eiland te liggen.

Weitemansdorp: toch maar niet...
NO van het dorp, in de huidige buurtschap Weitemanslanden, was ook nog een 'zusterdorp' van Aadorp gepland dat Weitemansdorp zou gaan heten. Dat is er echter nooit van gekomen. Ter plekke vind je een informatiepaneel met een fotocollage over 'Weitemansdorp, het dorp dat nooit gebouwd werd'. Zie verder bij Weitemanslanden, kopje Geschiedenis.

Gereformeerde kerk
Naast de Hervormde kerk is er in Aadorp ook nog een eenvoudig, houten Gereformeerd kerkje (op adres Bruglaan 11) geweest. Wij ontvingen hierover de volgende toelichting van dhr. Arend Gerritsen: "Ik ben in 1963 in dit dorp komen wonen. We gingen naar de Geref. Kerk in Vriezenveen, omdat het kerkje in ons dorp voor diensten al niet meer in gebruik was. Wel waren er clubs actief in dit kerkje en ik zat daar dan op de Ridderclub, elke woensdagavond. In de jaren '80 (ik denk '83-'84) heb ik veel schilderwerk in en aan dit kerkje gedaan. Ik was evangelisatieouderling in Vriezenveen en heb in die tijd nog een twee jaar lang vergaderingen meegemaakt in deze kerk tussen Evangelisatiewerk Vriezenveen en Almelo. Totdat op een bepaald moment besloten werd de kerk te verkopen. De kerk is na verkoop gesloopt en op de vrijgekomen plek is een woning gebouwd."

Zie verder de pagina over ontstaan en ontwikkeling van Aadorp in de Canon van Vriezenveen.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Plan Waterrijk was - sinds circa 2006 - een plan voor een nieuwe wijk N van de huidige kern van Almelo. Volgens de link aan het begin van deze alinea zouden er ca. 4.200 woningen moeten komen, volgens dit artikel over het afblazen van Waterrijk zouden er 3.000 woningen moeten komen. Wij noemen dit plan hier omdat een onderdeel van het plan was dat Aadorp hierdoor opnieuw een station zou krijgen, N van het dorp, aan de spoorlijn Almelo-Mariënberg. Door de tegenvallende economische ontwikkelingen van de afgelopen jaren is het plan afgeblazen. Ook een beoogd afgeslankte versie, een 'mediaanvariant' met de werknaam Almelo Noordflank, voor circa 1.600 woningen, is afgeblazen. In april 2016 koopt de provincie 173 ha grond in dit gebied van de gemeente Almelo. In de 'Noordflank' komt nu weer plek voor boeren die elders moeten wijken voor natuurgebieden. Voorheen had het gebied ook al een agrarische bestemming.

- Het Dorpsplan Aadorp verwoordt de door de inwoners wenselijk geachte ontwikkelingen voor het dorp in de komende jaren. Het plan heeft op het internet gestaan, maar wij kunnen het daar niet meer vinden.

- Bestemmingsplan Aadorp.

- In 2012 heeft de gemeente een verzinkbare paal geplaatst halverwege de Iepenweg-Zuid. Dit na overleg met bewoners, vertegenwoordigd door de Commissie Sluipverkeer Aadorp en Plaatselijk Belang. De buurt had al geruime tijd last van sluipverkeer, vooral wegens de onveiligheid voor kinderen op hun route van en naar school. Automobilisten gebruikten de route Bruglaan en Iepenweg-Zuid om de Bedrijvenparksingel te bereiken. Die wegen zijn niet bedoeld voor doorgaand verkeer. Bovendien geldt hier een 30-kilometerzone. De verzinkbare paal in combinatie met verkeerslichten moet automobilisten ontmoedigen om voor deze route te kiezen, zonder dat de paal voor bewoners al te veel hinder geeft. De installatie wordt alleen tijdens spitsperiodes gebruikt (ma t/m vr 7.00-9.00 uur, 11.30-13.30 uur en 16.00-18.00 uur). Hulpdiensten zijn geïnformeerd over de ingebruikname van de installatie. Bij calamiteiten hebben zij altijd doorgang.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- De buurtschap Aadorp wordt een dorp door de bouw van de Hervormde Aakerk in 1925. Deze kerk wordt in 1991 gesloopt en in 1992 vervangen door de huidige Aakerk (Hervormd PKN, Albardastraat 14, vallend onder de Hervormde Gemeente Vriezenveen). De oude Aakerk was een prachtig kerkje. Maar ook tochtig, vochtig, koud en op den duur prijzig. Daarom is destijds besloten tot de sloop van de oude kerk en de bouw van een nieuwe Aakerk. De huidige kerk is een ontwerp van architect Daan Kobes, gemeentelid van de lokale Hervormde Kerk. Hij ontwierp deze kerk op basis van het bekende visteken, de zogeheten ichtus (Grieks voor 'vis' en bestaande uit de beginletters van Griekse woorden die samen de zin ‘Jezus Christus, Zoon van God, onze Verlosser` vormen). Op 28 februari 1992 is de kerk met een feestelijke dienst in gebruik genomen.

Ook de Pinkstergemeente in Aadorp, genaamd Gemeente Gods, die in 1936 is opgericht, kerkt sinds 2011 in de Aakerk. Voorheen kerkten zij in een verbouwde schuur op Bruglaan 33. "Wij nodigen u van harte uit om geheel vrijblijvend een dienst in onze gemeente mee te maken. Centraal in onze gemeente staat de Here Jezus. Hem eren we met zang, lofprijzing en gebed. Daarnaast zijn persoonlijke aandacht en saamhorigheid aspecten waar we veel waarde aan hechten. Het woord wordt gebracht door gastsprekers vanuit het hele land, met verschillende achtergronden. Tijdens de diensten is er gelegenheid voor een persoonlijke getuigenis of gebed. Elke eerste zondag op de oneven maanden vieren we gezamenlijk het heilig avondmaal. Sinds 2011 vieren wij iedere zondagavond om 19:00 uur dienst in de Aakerk, waar na afloop nagepraat kan worden onder het genot van een kopje koffie of thee. De voordienst vangt aan om 18:50 uur."

- Op 5 april 2005 is t.g.v. 60 jaar bevrijding van Almelo een Bevrijdingsboom gepoot aan de Bruglaan. Er ligt een steen bij, met de inscriptie: "Op 5 april 1945 werd Almelo bevrijd door de 4th Canadian Armoured Division. Ter herinnering aan 60 jaar bevrijding. 5-4-1945 / 5-4-2005".

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- De Avondvierdaagse (eind mei en/of begin juni) trekt ca. 300 deelnemers. Je kunt kiezen uit de afstanden 5 en 10 km.

Terug naar boven

Natuur en recreatie

- Fietssnelweg F35 is een snelle, veilige en non-stop fietsverbinding van 62 kilometer van Nijverdal naar de Duitse grens met zijtakken van Almelo naar Vriezenveen en van Enschede naar Oldenzaal (hier vind je een kaart van de route). Samen met de betrokken gemeenten in Twente ontwikkelt provincie Overijssel dit fietspad. Het gezamenlijk doel is het creëren van een hoogwaardige fietsinfrastructuur door Twente, voor zowel fietsend woon-werkverkeer, zakelijk fietsverkeer, toeristen en recreanten (voor een toelichting hierop zie de geïnterviewden in de video onder de link). De F35 wordt daarom ook wel 'de parelketting van Twente' genoemd. De naam fietssnelweg spreekt eigenlijk voor zich: het betreft een fietspad waarover je heel snel van de ene naar de andere plek kunt fietsen. Het fietspad heeft voldoende breedte (4 meter), het asfalt is van goede kwaliteit en er zijn zo weinig mogelijk kruisingen. De F35 loopt grofweg parallel aan de autoweg A35. Vandaar de naam. Het fietspad loopt door stedelijk gebied waardoor het onvermijdelijk is dat er enkele kruispunten zijn. Daarop heeft de fiets indien mogelijk voorrang. De F35 wordt in fasen gerealiseerd. Eind 2019 is het gedeelte langs Aadorp gereedgekomen. Dit gedeelte is het eerste F35-traject waarbij een duurzame, cementloze betonconstructie is toegepast. Ook is er gebruik gemaakt van dynamische ledverlichting die niet de hele nacht brandt. Nu dit stuk fietssnelweg af is, kan er in één ruk worden doorgefietst van Almelo naar Vriezenveen.

- In 1991 kopen Giny de Jong en haar man het voormalige café-restaurant Het Jagertje (Gravenweg 2) en verbouwen het tot woonhuis. Nou en?, zul je denken. Nou, wat hier zo leuk aan is, is dat ze de parkeerplaats van 900 m2 hebben omgetoverd tot tuin én dat ze daar in 2013 hobbykwekerij De Jagertjeshof van hebben gemaakt. Een eigen dorpstuincentrum dus in Aadorp, niet van een groot concern, maar gewoon een eenvrouwszaak van de enthousiaste Giny, die inmiddels meer dan 100 soorten overwegend vaste planten aanbiedt in alle soorten en maten én kleuren. Dus ben je tuinliefhebber, of overweeg je wat stenen uit je versteende tuin te halen en daar een echte tuin met bloeiende planten van te maken - met een aantrekkelijker uitzicht voor jou en de buurt, en ook de bijen en vlinders zullen je dankbaar zijn! -, ga er dan eens kijken. Hier vind je het assortiment en hier vind je een fotoalbum met nog meer mooie foto's van de bloeiende planten.

- Mits het uiteraard hard genoeg vriest, kun je in de winter gebruik maken van de ijsbaan van IJsclub Wintervreugd.

- Aadorp heeft een - niet-officiële, gedoogde - crossbaan.

- De sluis in Aadorp is het coördinatiecentrum voor het Kanaal Almelo-De Haandrik. Je kunt je bij deze sluis aanmelden wanneer je het kanaal op wilt varen. Binnenschepen melden zich voor de registratie in IVS90, het meld- en volgsysteem voor de binnenvaart. W van de sluis, aan de Z zijde van het kanaal, bevindt zich een rustige ligplaats, zonder verdere voorzieningen.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Aadorp (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Algemeen: - Site van en over Aadorp.

- Dorpshuis+: - 't Aahoes is het gemeenschapscentrum van het dorp, met sporthal. Het centrale gedeelte wordt gevormd door het dorpshuis. Naast de vele verenigingen vinden jong en ouder hun weg naar het dorpshuis, waar men elkaar kan ontmoeten en eventueel kan biljarten en darten. Tevens is er een jeugdhonk, lunchroom en een grote zaal. Verder is er een zorgpost, waar verschillende partijen gevestigd zijn die zorgvoorzieningen dicht bij de Aadorpers willen brengen. Momenteel vindt men daar de SHO prikpost, Fysiotherapie Aadorp en Wijkverpleegteam ZorgAccent.

- Onderwijs en kinderopvang: - In 2015 zijn de bijzonder-neutrale basisschool De Kei en de protestants-christelijke basisschool De Rank gefuseerd tot Dalton Basisschool De Tweeklank. Dankzij de fusie is Aadorp de komende decennia verzekerd van een onderwijsvoorziening. De Rank naderde met circa 60 leerlingen langzaam maar zeker de gevarenzone, omdat de opheffingsnorm voor scholen in dit dorp rond de 40 leerlingen ligt. De Kei was daar met circa 100 leerlingen nog ver van verwijderd, maar stond wel voor forse toekomstige investeringen, onder andere in het onderhoud van het gebouw. Beide scholen hadden er dus belang bij om de krachten te bundelen, ook om bijvoorbeeld personeelsverloop beter te kunnen reguleren. De school is inmiddels onderdeel van een integraal kindcentrum (IKC), een voorziening met basisschool, kinderdagverblijf, BSO en peuteropvang op één locatie, waar kinderen van 0 tot 18 jaar zich kunnen ontwikkelen en elkaar kunnen ontmoeten. Dit beoogt het dorp nog aantrekkelijker te maken voor jonge gezinnen.

"Buitenschoolse opvang BSO Eigen Wijsje is onderdeel van het IKC in Aadorp. Wij werken samen met Basisschool De Tweeklank. Wanneer je kind uit school komt zoekt het een plek om te ontspannen, lekker te spelen en een luisterend oor voor de verhalen van de dag. Onze BSO biedt kinderen een tweede thuis, met gezelligheid, een vrolijke sfeer en persoonlijke aandacht. Het grote speellokaal biedt kinderen ruimte om lekker te bewegen en hun energie kwijt te kunnen. Onze BSO heeft daarnaast de beschikking over een grote buitenspeelplaats, waar de kinderen lekker kunnen rennen, afschakelen en een frisse neus halen."

- "Ook Peuteropvang Het Eigen Wijsje is gehuisvest in Basisschool De Tweeklank. Onze peuteropvang biedt kinderen van 2-4 jaar mogelijkheden om te spelen, elkaar te ontmoeten en zich te ontwikkelen. Je kind begint dan goed voorbereid aan de basisschool. Op locatie Acacialaan kun je als werkende ouder(s) ook kiezen voor een combinatie van peuteropvang en kinderdagverblijf. Hierdoor kun je optimaal gebruikmaken van een compleet en uitdagend ontwikkelingsaanbod voor je kind, binnen opvangtijden die aansluiten bij jouw werk."

- Sport: - Aan de in 1957 heropgerichte Voetbalvereniging ASV '57 in Aadorp zijn eerder in die eeuw al enkele verenigingen voorafgegaan. Daarover kun je alles lezen op de pagina Geschiedenis op de site van de vereniging.

- Tennisvereniging ATV De Molenhoek.

- Welzijn: - In 2016 is ‘Noaberschap Aadorp’ van start gegaan. "Hiermee proberen we in ons dorp het aloude Twentse noaberschap weer vorm en inhoud te geven. En dat is nodig ook! De zorgtaken zijn door de landelijke overheid overgeheveld naar de plaatselijke overheden. En dat zorgt soms voor grote problemen. Daarnaast lijken we steeds minder oog voor elkaar te hebben. Dáárom: ‘Noaberschap Aadorp’!

Hulp vragen? Dat is wénnen. Dat doen we niet graag. Het liefst zijn we onafhankelijk en biéden we hulp aan anderen. Misschien helpen we wel liever dan dat we geholpen worden. Toch kan het zomaar gebeuren dat we ergens mee in de knel komen te zitten. Of we zitten verlegen om een hand- en spandienst waar we niemand voor kunnen vinden. Dán is er voor jou je ‘Noaber’. Het dorp is in dit kader verdeeld in 22 'Noaberbuurten', met in elk buurtje een eigen ‘noaber’ (m/v). Hij of zij wil met alle liefde voor jou iemand zoeken, het liefst in de buurt, die je kan helpen met je probleem(pje). En wie weet kun je later via de noaber een hulp zijn voor een ander in je buurt. Zo wil het ‘Noaberschapsproject Aadorp’ het dorp, de gemeenschap van dienst zijn.

Wat is het doel van dit project? Oog krijgen voor elkaar. Weer een dorp worden waar mensen niet alleen náást elkaar, maar ook sámenleven! Hulp bieden waar hulp nodig is. Dit gaat over heel eenvoudige vormen van hulp (gras maaien, computerprobleem oplossen, een boodschapje doen) tot het zoeken van professionele vormen van hulp. Proberen voor iedereen de juiste zorg te garanderen. Zodat niemand in Aadorp, jong of oud(er), tussen wal en schip hoeft te vallen. Zodat iedereen in het dorp, jong en oud(er), kan bijdragen aan een échte sámenleving.

Wat mag je van je ‘Noaber’ verwachten als je hem/haar om hulp vraagt? Dat hij/zij betrouwbaar en eerlijk is en vertrouwelijk met je informatie omgaat. Het beschermen van je privacy. Het beschermen van je anonimiteit. Hulp voor je zoeken in de buurt of elders in Aadorp. Zo nodig en gewenst, in overleg, professionele hulp zoeken."

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Aadorp.

- Humor: - Sketch van Herman Finkers 'De Vinger in Aadorp', die zich zogenaamd in dit dorp afspeelt.

Reacties

(2)

Over het Gereformeerde Kerkje in Aadorp: (,,,)

Hartelijk dank voor uw toelichting heer Gerritsen! Wij zijn blij met dit soort 'puntjes op de i' van lokale ingewijden, waarmee wij de laatste lokale 'puzzeltjes' kunnen oplossen. Ik heb uw aanvullingen verwerkt, en het hoofdstukje over dit kerkje, omdat het inmiddels dus verdwenen is, verhuisd van het hoofdstuk Bezienswaardigheden naar het hoofdstuk Geschiedenis.
Met vriendelijke groet, Frank van den Hoven, hoofdredacteur Plaatsengids.nl

Reactie toevoegen