De Meern

Plaats
Dorp
Utrecht
Utrecht

de_meern_collage.jpg

De Meern, collage van dorpsgezichten (© Jan Dijkstra, Houten)

De Meern, collage van dorpsgezichten (© Jan Dijkstra, Houten)

De Meern (2).JPG

De Meern, gelegen aan de Leidse Rijn

De Meern, gelegen aan de Leidse Rijn

De Meern.JPG

Op de Zandweg in De Meern

Op de Zandweg in De Meern

De Meern (5).JPG

O.L.V. Ten Hemelopnemingkerk in De Meern

O.L.V. Ten Hemelopnemingkerk in De Meern

De Meern (3).JPG

Een blik op de tussen 1997 en 2003 gerealiseerde wijk Veldhuizen in De Meern

Een blik op de tussen 1997 en 2003 gerealiseerde wijk Veldhuizen in De Meern

De Meern (4).JPG

De Marekerk van de Protestantse Gemeente in De Meern

De Marekerk van de Protestantse Gemeente in De Meern

De Meern

Terug naar boven

Status

- De Meern is een dorp in de provincie Utrecht, gemeente Utrecht. T/m 1953 gemeente Vleuten. In 1954 over naar gemeente Vleuten-De Meern, in 2001 over naar gemeente Utrecht.

- Onder het dorp De Meern vallen ook de buurtschappen Alendorp (voor een klein deel), Oudenrijn (deels) en Veldhuizen. De buurtschap Stadsdam, gelegen aan de Zandweg voor het deel O van de Langerakbrug, komt als plaatsnaam nog voor in de Provincie atlas Utrecht 2005, en is verdwenen in editie 2014. Dat is wel legitiem, omdat die bebouwing inmiddels is geïntegreerd in het nieuwe Utrechtse stadsdeel Leidsche Rijn, wijk Langerak.

Terug naar boven

Naam

Oudere vermeldingen
Water: 1217 kopie Marne, 1261 Maren, 1282 kopie 14e eeuw beneden der Maerne, water: 1364 de Meren, water: 1380 die Maern, 1665 Maren, 1773 De Meren.

Naamsverklaring
Oorspronkelijk de naam van een waterloop Marne, waarvan de monding in de IJssel in 1208 vermeld werd als Marremunde, een afleiding met -n- suffix bij het Oudnederlandse mare 'waterloop', vergelijk de waternaam Mare bij Leiden (1083 vervalst 1125-ca. 1150 iuxta flumen Marne, 1575 De maren). Op de Hoge Woerd bij Vleuten-De Meern zijn de resten gevonden van een Romeins legerkamp dat lag aan een restgeul van de Oude Rijn, ter plaatse waar de Marne aftakte.(1)

Terug naar boven

Ligging

De Meern ligt W van Utrecht, ZO van Vleuten.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft De Meern 66 huizen met 260 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 9.000 huizen met ca. 21.500 inwoners, inclusief de recentelijk gerealiseerde grote nieuwbouwwijk Vedhuizen (die ca. 9.500 inwoners heeft). Het dorp en buurdorp Vleuten zijn de afgelopen jaren fors uitgebreid in verband met de realisatie van het nieuwe Utrechtse stadsdeel Leidsche Rijn, dat (ook voor de postadressen) deels op grondgebied van deze dorpen is gerealiseerd en deels op grondgebied van de stad Utrecht.

Terug naar boven

Geschiedenis

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van De Meern, kun je terecht bij de volgende instanties en sites:

- Historische Vereniging Vleuten / De Meern / Haarzuilens / Leidsche Rijn. "De in 1981 opgerichte historische vereniging is actief op de volgende terreinen: lokale historie, genealogie, archeologie en monumenten. Voor leden en geïnteresseerden organiseert de vereniging regelmatig activiteiten. De activiteiten zijn op de website te vinden. De vereniging heeft een kenniscentrum in Vleuten, gevestigd in een van de Broederschapshuisjes (Dorpsstraat 1). Dit is echter tot augustus 2019 gesloten i.v.m. een grondige verbouwing. De vereniging geeft ieder kwartaal een tijdschrift uit, genaamd “Rond Leidsche Rijn en Vleutensche Wetering”, waarin historische artikelen worden gepubliceerd. De vereniging kan ook lezingen verzorgen, voor o.a. nieuwe bewoners, bewonersverenigingen, scholen, ouderen. Al deze activiteiten zijn alleen mogelijk door de inzet van een groot aantal vrijwilligers en betrokken leden. Hiervan hebben we er nooit genoeg. Ook jouw inzet is zeer welkom bij het medebeheer van het kenniscentrum, de redactie van ons tijdschrift, archiefwerkzaamheden of als rondleider op bijvoorbeeld De Hoge Woerd."

- Postgeschiedenis van De Meern door Jan Sangers.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- De Meern heeft 16 rijksmonumenten.

- In de middeleeuwen behoorde het noordelijke deel van het dorp tot de Vleutense Sint-Willibrordparochie. In Vleuten had deze parochie een kerk, de huidige Oude Willibrordkerk of Torenpleinkerk, die na de reformatie werd toegewezen aan de gereformeerden. De RK missen werden vanaf toen gehouden op de buiten de bebouwde kom gelegen statie aan 't Hoog. In het kleine De Meern werd tegen het einde van de middeleeuwen een kapel, gewijd aan Sint-Antonius, gebouwd. Deze kwam ook in handen van de gereformeerden. De katholieken in de tussen het dorp en Utrecht gelegen buurtschap Oudenrijn hadden geen eigen kerkgebouw. Na de 'onteigening' van de Antoniuskapel waren de Meernse parochianen aangewezen op de statie in Vleuten en voor die van Oudenrijn waren de katholieke schuilkerken in Utrecht minder ver. In 1797 werd een statie Oudenrijn aan de Stadsdam gesticht. Een grote woning werd tot kerk verbouwd. Op dezelfde plaats verrees in 1857 een nieuw kerkgebouw, de huidige Metaal Kathedraal. De parochianen in De Meern hoefden toen niet meer naar Vleuten te lopen om een mis bij te wonen.

Na de Eerste Wereldoorlog nam de Meernse bevolking toe en ontstond er behoefte aan een groter en centraler gelegen kerk. Dit werd de huidige RK kerk O.L. Vrouw ten Hemelopneming (Pastoor Boelenslaan 9), die in 1940 gereed kwam. Uit de oude kerk zijn het doopvont en het orgel bewaard gebleven. Het orgel is in 1888 gebouwd door Michaël Maarschalkerweerd en geschonken door twee parochianen. De pastorie vormt met de kerk één geheel. Beide zijn een rijksmonument. Architect van het complex is Hendrik van de Leur, die het in de stijl van de Delftse School heeft gebouwd. In een interview in De Gelderlander uit ca. 1982 noemt hij dit complex "zijn beste werk". De geloofsgemeenschap valt, samen met die van Vleuten, onder de Parochie Licht van Christus.

- De Utrechtse Maatschappij tot Stadsherstel heeft in 2012 de restauratie van de 16e-eeuwse dwarshuisboerderij De Balije in De Meern voltooid. In het pand zijn een kinderdagverblijf (Koko), een restaurant (Balije Park) en een woning gerealiseerd. De restauratie werd bemoeilijkt door de ondergelegen archeologische schatten: een deel van een Romeinse weg en een Romeins schip. Het resultaat is een prachtige combinatie van gebouwd en archeologisch erfgoed en een ontmoetingsplek in een nieuwe wijk.

- In 2013 is op de kruising van de Langerakbaan met 't Zand een replica van een Romeinse wachttoren gerealiseerd.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- "Ontdek Steede Hoge Woerd in De Meern (Hoge Woerdplein 1), gelegen aan de rand van het Maximapark en midden in Leidsche Rijn. Deze locatie van Stichting Utrecht Natuurlijk ligt bovenop de oude Vicus, een kampdorp uit de Romeinse tijd, en is onderdeel van het Castellum Hoge Woerd. Geopend dinsdag t/m zondag 10.00-17.00 uur. Loop tussen de dieren in de weiden, help met pony’s borstelen of ga aan de slag in de tuin. Voor kinderen en volwassenen organiseren wij hier het hele jaar door allerlei bijzondere activiteiten. Bezoek ook de boomgaard. Beklim daar eens de herbouwde Romeinse Wachttoren en bewonder de bloesem of de fruitoogst in deze mooie boomgaard van boven af!

Bewonersvereniging Buurtmoestuin Castellum en de Historische Vereniging Vleuten De Meern Haarzuilens zijn ook actief op Steede Hoge Woerd. En samen met verschillende partners uit de wijk organiseren we een aantal keer per jaar een groots evenement. Wil je ook met ons aan de slag met een initiatief? Neem dan contact met ons op. In Castellum is altijd iets te doen! Bezoek ons unieke gebouw. Een nieuw Castellum gebouwd op de fundamenten van het voormalige Romeinse fort. Op onze steede met boerderij, leslokaal en stadstuin is heel veel te beleven. Geniet van een hapje en een drankje in het Castellum-café. Bewonder het Romeinse schip en bezoek Museum Hoge Woerd. Of ga naar een voorstelling van Podium Hoge Woerd in de theaterzaal of op het binnenterrein bij het buitenpodium."

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over De Meern (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Onderwijs: - "De Drie Koningenschool ligt in het midden van de oude kern van De Meern. De school heeft twee locaties, die dicht bij elkaar liggen. De locatie Mereveldlaan is een paar jaar geleden opgeleverd, terwijl de locatie Boelenslaan gerenoveerd is. Het leerlingaantal schommelt rond de 650 leerlingen. De Drie Koningen werkt vanuit een katholieke identiteit, zoals ook de andere scholen van de stichting. In de dagelijkse praktijk vinden we het vooral belangrijk om onze kinderen kennis mee te geven van het katholieke geloof, maar ook van andere religies. Dit doen we op een 'open' manier, zonder te willen overtuigen. We willen met name de verbanden tussen religies benadrukken in plaats van de verschillen."

- Jongeren: - Iduna KPJ De Meern is een vereniging voor jongeren van 16 t/m 30 jaar die ieder jaar vele activiteiten organiseert, waaronder een tent- en schuurfeest.

- Muziek: - Muziekvereniging De Bazuin is opgericht in 1921.

- Sport: - "Voetbalvereniging v.v. De Meern is een warme gezellige voetbalclub die met het 1e uitkomt in de 3e Divisie. Alle jeugdteams komen uit in de hoogste hoofdklasses en divisie’s." De cub speelt op het sportpark aan de Loenenseboslaan.

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van De Meern NH en - idem RK.

Reactie toevoegen