Gemaal

Plaats
Buurtschap
De Ronde Venen
Utrecht

gemaal plaatsnaambord.jpg

Gemaal is een buurtschap in de provincie Utrecht, gemeente De Ronde Venen. T/m 1988 gemeente Vinkeveen en Waverveen. Op de achtergrond het gemaal waar de buurtschap naar is genoemd.

Gemaal is een buurtschap in de provincie Utrecht, gemeente De Ronde Venen. T/m 1988 gemeente Vinkeveen en Waverveen. Op de achtergrond het gemaal waar de buurtschap naar is genoemd.

_MG_9772.JPG

Heel landelijk gelegen, zien we in de verte de buurtschap Gemaal

Heel landelijk gelegen, zien we in de verte de buurtschap Gemaal

Gemaal (3).JPG

Het gemaal van buurtschap Gemaal

Het gemaal van buurtschap Gemaal

Gemaal (2).JPG

De brug over de Waver bij buurtschap Gemaal

De brug over de Waver bij buurtschap Gemaal

_MG_9657.JPG

De kleine buurtschap Gemaal, gelegen aan de Hoofdweg

De kleine buurtschap Gemaal, gelegen aan de Hoofdweg

Gemaal

Terug naar boven

Status

- Gemaal is een buurtschap in de provincie Utrecht, gemeente De Ronde Venen. T/m 1988 gemeente Vinkeveen en Waverveen.

- De buurtschap Gemaal valt, ook voor de postadressen, onder het dorp Waverveen.

- De buurtschap Gemaal ligt buiten de bebouwde kom. Komend vanuit de dorpskern van Waverveen stond aan die kant een wit plaatsnaambord, aan de rechterkant van de weg (zie foto). Dat bord is inmiddels verdwenen. Of het een bewuste keuze is geweest om dat bord te verwijderen of dat het een 'ongelukje' is (gestolen?, omver gereden?) is ons niet bekend. Na enige tijd bordloos te zijn geweest, heeft de buurtschap in ieder geval sinds 2019 (maar wellicht al eerder) weer een - ander - plaatsnaambordje, nu aan de andere kant van de weg.

Terug naar boven

Naam

Naamgeving
De buurtschap is genoemd naar het alhier gelegen gemaal Winkel.

Terug naar boven

Ligging

De buurtschap Gemaal ligt N van Waverveen, nabij de brug over het riviertje de Oude Waver en rond de splitsing van de Waverdijk met de Hoofdweg.

Terug naar boven

Statistische gegevens

De buurtschap Gemaal omvat ca. 15 huizen met ca. 40 inwoners.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Gemaal Winkel (Waverdijk 6) uit 1960 is genoemd naar J. Winkel Jzn (1883-1969) en dus niet naar het nabijgelegen 2 km NO van de buurtschap gelegen riviertje Winkel. Het bemaalt de polder Groot-Mijdrecht en is gelegen aan de Hoofdtocht. Lozing vindt plaats op de Waver. Naast het pand bevindt zich een regionaal steunpunt van het hoogheemraadschap, bestaande uit een kantoor en een werkplaats. Langs de Waver bevinden zich drie dienstwoningen, waarvan er twee gelijktijdig met het gemaal zijn gebouwd.

Gemaal Winkel is voor de bemalingsgeschiedenis van Nederland van belang als gaaf voorbeeld van een poldergemaal met de combinatie van door diesel- en elektromotoren aangedreven centrifugaalpompen. De dieselmotor vervult een reserverol doordat hij niet direct en permanent aan een eigen pomp is gekoppeld. Deze oplossing is naderhand vaker toegepast in bemalingsinstallaties waar op een gegeven moment dieselmotoren door elektromotoren zijn vervangen. De aanwezigheid van de dienstwoningen vergroot de waardestelling.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- In de polder Groot Mijdrecht Noord-Oost, Z van buurtschap Gemaal, Z van Fort Botshol, is een moeras gerealiseerd. Natuur, waterberging en landbouw gaan hier samen. De eerste 17 hectare natte natuur voor moerasvogels is nu een feit. De oude slootstructuur is nog altijd zichtbaar. In de moerasblokken ontstaat een variatie van nat en droog, met riet- en grasvegetaties. Het watersysteem is geïsoleerd van de omgeving. Dit om regenwater vast te houden voor een goede waterkwaliteit. Aan de randen van de moerasblokken liggen sloten. Die beperken de vernatting van aangrenzende percelen. De provincie en het waterschap vonden elkaar in Groot Mijdrecht Noord-Oost. De provincie streeft naar meer biodiversiteit en vergroting van het Natuur Netwerk Nederland (de vroegere Ecologische Hoofdstructuur). Het waterschap heeft een waterveiligheidsopgave. Het nieuwe moerasland vervult daarom twee functies: het bergen van water en natte natuur voor moerasvogels, amfibieën en insecten.

Tussen de moerassen in komen bloemrijke graslanden. Voor het beheer daarvan wil Natuurmonumenten, dat de moerasblokken gaat beheren, samenwerken met natuurboeren die de percelen gebruiken voor natuurinclusieve landbouw. Natuurmonumenten zoekt natuurboeren om deze percelen te pachten. Over de natuurontwikkeling die nu gerealiseerd is, was de afgelopen jaren veel te doen. In het oorspronkelijke plan moesten de inwoners wijken voor nieuwe natuur. Na bemiddeling van oud-politicus Johan Remkes en een in 2012 door Natuurmonumenten, gemeente De Ronde Venen, Waterschap Amstel, Gooi en Vecht, bewoners en de provincie gesloten Pact van Poldertrots was er wél draagvlak voor natuurontwikkeling volgens een versoberde veenribbenvariant. Daarbij konden alle polderbewoners blijven wonen in Groot Mijdrecht Noord-Oost. (bron: Provincie Utrecht, juli 2019)

Reactie toevoegen