Koudekerk aan den Rijn

Plaats
Dorp
Alphen aan den Rijn
Zuid-Holland

koudekerk_aan_den_rijn_2.jpg

Het dorp Koudekerk aan den Rijn bereikt

Het dorp Koudekerk aan den Rijn bereikt

koudekerk_aan_den_rijn_3.jpg

De Oude Rijn bij Koudekerk aan den Rijn

De Oude Rijn bij Koudekerk aan den Rijn

koudekerk_aan_den_rijn_4.jpg

De Dorpsstraat in Koudekerk aan den Rijn

De Dorpsstraat in Koudekerk aan den Rijn

koudekerk_aan_den_rijn.jpg

De Hervormde kerk van Koudekerk aan den Rijn

De Hervormde kerk van Koudekerk aan den Rijn

koudekerk_aan_den_rijn_5.jpg

De Gereformeerde kerk in Koudekerk aan den Rijn, een bijzonder gebouw

De Gereformeerde kerk in Koudekerk aan den Rijn, een bijzonder gebouw

_MG_7325.JPG

De Bosmolen in Leiderdorp moest daar weg wegens de aanleg van de HSL. Daarom is hij in 2004 verplaatst naar Koudekerk aan den Rijn, waar hij sindsdien door het leven gaat als Lagenwaardse Molen.

De Bosmolen in Leiderdorp moest daar weg wegens de aanleg van de HSL. Daarom is hij in 2004 verplaatst naar Koudekerk aan den Rijn, waar hij sindsdien door het leven gaat als Lagenwaardse Molen.

zh_gemeente_koudekerk_aan_den_rijn_in_ca._1870_kaart_j._kuijper_1024x768.gif

Gemeente Koudekerk aan den Rijn anno ca. 1870, kaart J. Kuijper

Gemeente Koudekerk aan den Rijn anno ca. 1870, kaart J. Kuijper

Koudekerk aan den Rijn

Terug naar boven

Status

- Koudekerk aan den Rijn is een dorp in de provincie Zuid-Holland, gemeente Alphen aan den Rijn. Het was een zelfstandige gemeente t/m 1990. In 1991 over naar gemeente Rijnwoude, in 2014 over naar gemeente Alphen aan den Rijn.

- Wapen van de voormalige gemeente Koudekerk aan den Rijn.

Terug naar boven

Naam

Naamgeving
De plaatsnaam is in 1937 formeel veranderd in Koudekerk aan den Rijn. Voorheen was het 'gewoon' Koudekerk.

Oudere vermeldingen
1276 kopie 1390 Coudenkerke, 1280-1287 Coudekerke, 1351-1356 Coudekerc, 1820 Kouderkerk.

Naamsverklaring
Samenstelling van kerk 'bedehuis' en koud 'niet in gebruik, verlaten'.(1)

Terug naar boven

Ligging

Koudekerk aan den Rijn ligt aan de N oever van de rivier de Oude Rijn en ligt N van Hazerswoude-Rijndijk, W van Alphen aan den Rijn, ZW van Woubrugge, ZZO van Hoogmade, OZO van Zoeterwoude-Rijndijk en ZO van Leiderdorp.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft de gemeente Koudekerk aan den Rijn, die alleen het gelijknamige dorp omvat, 160 huizen met 1.255 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 1.700 huizen met ca. 4.100 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van Koudekerk aan den Rijn, kun je terecht bij Historisch Genootschap Koudekerk (HGK). Het genootschap is opgericht in 1989 en heeft als doelstelling het bevorderen van de belangstelling voor en de kennis van de geschiedenis in het algemeen en die van het eigen dorp en omstreken in het bijzonder. Dit doet het HGK door het verwerven, bijeenbrengen, verzamelen, rubriceren en beheren van roerende en onroerende zaken, alsmede van gegevens, voor zover van belang voor de lokale geschiedenis. - Overzicht van al dan niet nog verkrijgbare publicaties van het HGK.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Koudekerk aan den Rijn heeft 31 rijksmonumenten.

- De Hervormde (PKN) Brugkerk of Dorpskerk (Dorpsstraat 53) dateert uit de 15e eeuw. Interieur en exterieur van de kerk zijn in 2007/2008 grondig gerenoveerd. Zo zijn alle glas-in-loodramen eruit gehaald, schoongemaakt en van dubbel glas voorzien. De goten en de verwarming zijn vernieuwd. Muren zijn gestuukt en geverfd. Het gebouw is ook toegankelijk gemaakt voor rolstoelgebruikers. De Gereformeerde (PKN) Ontmoetingskerk (Dorpsstraat 15) dateert uit 1912. Dit is de opvolger van de vorige Gereformeerde kerk uit 1887 die op Dorpsstraat 22 stond en in 1911 door brand is verwoest. Iedere zondag is er een dienst in afwisselend een van de twee kerken. Beide kerken maken deel uit van de Protestantse gemeente te Koudekerk aan den Rijn en Hazerswoude-Rijndijk. De kerk in laatstgenoemd dorp is niet meer als zodanig in functie.

- Het pand op Dorpsstraat 70a is het koetshuis van het niet meer bestaande kasteel Groot Poelgeest. Het dateert uit 1648 en zou ook ooit (wanneer is ons vooralsnog niet bekend) dienst hebben gedaan als Doopsgezinde Kerk.

- Het pand op Europasingel 25 is gebouwd in 1967 als eenvoudige zaalkerk van het Apostolisch Genootschap. Voorheen kerkte men in een zalencentrum. In 2012 is het pand herbestemd tot uitvaartcentrum.

- De Hondsdijkse Molen (Dorpsstraat 65) is in 1693 geplaatst ter vervanging van een uitgebrande wipmolen. Hij is afkomstig uit Leiden, waar hij een kleine vijftig jaar eerder aan de Slagsloot was gebouwd. De Hondsdijkse Molen heeft tot 1959 de Hondsdijkse Polder op windkracht bemalen en is sinds 1966 eigendom van de Rijnlandse Molenstichting, die hem heeft laten restaureren. Bij deze zeer langdurige restauratie, die in 1981 gereedkwam, is de molen weer teruggebouwd tot binnenkruier. Daarmee is de Hondsdijkse Molen de enige bestaande Nederlandse achtkante binnenkruier buiten de provincie Noord-Holland geworden. De molen, die is aangewezen als reservegemaal, wordt bewoond en is op afspraak te bezoeken.

- De Lagenwaardse Molen (voorheen Bosmolen) (Batelaan 1) is een wipmolen, destijds gebouwd ten behoeve van de bemaling van de Bospolder in Leiderdorp. In 1927 is het scheprad vervangen door een schroefpomp. De Bosmolen wordt in 1963 eigendom van de gemeente Leiderdorp, die hem heeft laten restaureren. De molen moest weg van zijn locatie vanwege de aanleg van de HSL-Zuid. Op die plek bevindt zich nu de ingang van de Groene Harttunnel van de HSL. De Bosmolen is daarom in december 2002 weggehaald, en in maart 2004 op zijn huidige locatie in Koudekerk aan den Rijn in gebruik genomen als Lagenwaardse Molen. Op deze plek stond reeds eerder een molen. De molenaarswoning ernaast is nieuw, maar in de oude stijl opgetrokken. De Lagenwaardse Molen is sinds 2004 eigendom van de Rijnlandse Molenstichting. De molen, die tegenwoordig is uitgerust met een vijzel en is aangewezen als reservegemaal, is te bezoeken wanneer hij draait.

- Het oorlogsmonument in Koudekerk aan den Rijn, op de begraafplaats aan de Hoogewaard, is opgericht ter nagedachtenis aan 19 burgers van dit dorp die in de meidagen van 1940 door oorlogshandelingen om het leven zijn gekomen. Tevens herinnert dit monument aan de Koudekerkse militair Henk van Leeuwen die op 27 mei 1949 in het voormalig Nederlands-Indië om het leven is gekomen.

- Gevelstenen in Koudekerk aan den Rijn.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Koningsdag.

- Tentfeest Windkracht Koudekerk (op een zaterdag eind mei).

- Kermis (omstreeks het weekend na Pinksteren).

- Sinds 1992 begeven de inwoners van Koudekerk aan den Rijn en omgeving zich op de 1e zaterdag van augustus massaal richting het terrein van de Trekkertrek Familiedag. Ruim 13.000 bezoekers, luid ronkende tractoren en trucks, tientallen attracties, spectaculaire shows en een gemoedelijke sfeer zijn de cruciale ingrediënten voor een succesvolle Trekkertrek Familiedag, waar menig kind en ouder naar uitkijkt. Dit jaarlijkse evenement wordt op non-profit basis georganiseerd door drie bestuursleden met hulp van gemiddeld 200 vrijwilligers en 250 sponsororen.

Het hart van deze feestelijke familiedag ligt in de trekkertrek wedstrijden waaraan jaarlijks 180 deelnemers meedoen. Deze deelnemers worden voor een eerlijke strijd ingedeeld in verschillende gewichtsklassen. Gedurende de hele dag worden de tractoren en trucks van de deelnemers belast met een bevestigde sleepwagen en trekken deze op een afstand van maximaal 100 meter zo ver mogelijk achter zich aan. Degene die het verst komt wint de trekkertrek wedstrijd en gaat naar huis met een beker en de eer. Naast deze wedstrijden is er voor jong en oud zeer veel te doen op het attractieterrein: straattheater, muzikanten, acrobatische en motorische acts, outdooractiviteiten, oude ambachten en een kinderdorp met o.a. kindertrekkertrek, schminken, niet-alledaagse springkussens en een circus. Tevens worden door diverse merkdealers uit de regio de nieuwste innovaties met betrekking tot landbouwmechanisatie getoond.

Terug naar boven

Natuur en recreatie

- Stichting PWA bad is een autonome organisatie, die volledig met vrijwilligers al meer dan 20 jaar het openluchtzwembad in Koudekerk aan den Rijn exploiteert zonder dat er gemeentelijke subsidies aan te pas komen. Het blijft een uitdaging om dat in de komende jaren te kunnen blijven doen. Als inwoner en als gebruiker van het zwembad kun je daar een steentje aan bijdragen. Geef je op als vrijwilliger en zet je in voor het welzijn van jezelf, kinderen, kleinkinderen en het dorp.

- "Het dorp Koudekerk aan den Rijn heeft een aantal interessante gebouwen rond de historische kern bij de Koudekerkse brug. Heb je er wel eens aan gedacht om mee te lopen met een rondleiding door historisch Koudekerk? Historisch Genootschap Koudekerk biedt deze wandelingen aan in samenwerking met het Gilde Alphen aan den Rijn. Op afspraak zijn deze rondleidingen op alle dagen van de week mogelijk. De kosten per persoon voor een rondleiding zijn 2,50 voor volwassenen en 1,25 voor kinderen t/m 12 jaar. Voor informatie en boekingen kun je contact opnemen met Albert Dorrestein, tel. 071-3413787."

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Koudekerk aan den Rijn (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Onderwijs: - Basisschool De Rijnschans. - Basisschool De Rank.

- Muziek: - "Muziekvereniging KNA (Kunst Na Arbeid) is opgericht in 1924 en bestaat uit een fanfareorkest, een slagwerkgroep en we hebben ook ons eigen opleidingsprogramma Music 4 Kids. Onze vereniging bestaat uit enthousiaste, musicerende leden van jong tot oud. De leden van verschillende commissies en de coördinatoren vormen samen het hart van onze vereniging. De slagwerkgroep en het fanfareorkest repeteren gezamenlijk op woensdagavond in VTC De Ridderhof in Koudekerk aan den Rijn. Het orkest wordt muzikaal bijgestaan door een combo van basgitaar en piano onder leiding van een professioneel dirigent. De repetitieavond is voor KNA een belangrijke basis om muzikaal goed te kunnen presteren, maar daarnaast ook de wekelijkse “hobbyavond”. Gezelligheid, humor en ontspanning zijn dan ook zeker in de juiste verhoudingen van belang. Uiteraard zijn nieuwe leden altijd van harte welkom. Kom daarom gerust eens een kijkje nemen op een repetitieavond!"

- Sport: - Voetbalvereniging v.v. Koudekerk.

- Zorg: - Zorglocatie Rhijndael ligt midden in het centrum van Koudekerk aan den Rijn. Het gebouw dateert van de jaren zeventig en is in 2012 grondig gerenoveerd en gemoderniseerd. Het vernieuwde Rhijndael voldoet in alle opzichten aan de eisen van de huidige tijd. Naast alle vernieuwingen tref je er ook hoekjes en ruimten aan die nog herinneren aan de bouwstijl van de jaren zeventig. Nieuw in Rhijndael zijn de 4 kleinschalige woongroepen voor ouderen met dementie. Bewoners leven zoveel mogelijk als thuis in woongroepen van 10 bewoners en beschikken over een eigen kamer. Een team van medewerkers biedt ook verzorging, verpleging en huishoudelijke hulp aan thuiswonende cliënten.

- Veiligheid: - EHBO Vereniging Koudekerk aan den Rijn is een actieve en groeiende vereniging. De vereniging faciliteert ook activiteiten ten aanzien van EHBO in overbuurdorp Hazerswoude-Rijndijk. De leden verlenen assistentie aan diverse activiteiten zoals Wintertrekkertrek, Koningsdag, de Jaarmarkt, de meerdaagse Kermis en diverse sportevenementen. Verder verlenen de leden op aanvraag assistentie bij evenementen. Daarnaast zijn veel leden tevens als vrijwilliger zeer actief in het plaatselijke Prins Willem Alexanderbad. Verder verzorgen leden al sinds jaar en dag de jeugdopleiding EHBO op de Koudekerkse basisscholen De Rijnschans en De Rank, en sinds 2011 ook in Hazerswoude-Rijndijk bij de basisscholen De Tweeklank en De Rhynenburg. Verder kun je er ook een Basisopleiding EHBO volgen om de hiervoor noodzakelijke kennis en vaardigheden te verkrijgen. De volgende jaren neem je dan deel aan oefen(herhalings)avonden om dit te onderhouden.

- Op de Facebookgroep Attentie Buurtpreventie Koudekerk aan den Rijn attenderen de inwoners elkaar op situaties die te maken hebben met (on)veiligheid in het dorp.

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de algemene begraafplaats van Koudekerk aan den Rijn, met foto's van de grafzerken.

Reacties

(2)

Op een kaart van 1820 wordt het als Kouderkerk vermeld.
MVG
Rob de Kok
Australia

Dank voor uw aanvulling! Ik heb het verwerkt.
Met vriendelijke groet, Frank van den Hoven, hoofdredacteur Plaatsengids.nl

Reactie toevoegen