Smeerling

Plaats
Buurtschap
Stadskanaal
Westerwolde
Groningen

smeerling_plaatsnaambord_kopie.jpg

Smeerling is een buurtschap in de provincie Groningen, in de streek Westerwolde, gem. Stadskanaal. T/m 1968 gem. Onstwedde. De buurtschap is benoemd tot 'beschermd dorpsgezicht'. Terecht dat men daar trots op is en dat op de plaatsnaamborden vermeldt.

Smeerling is een buurtschap in de provincie Groningen, in de streek Westerwolde, gem. Stadskanaal. T/m 1968 gem. Onstwedde. De buurtschap is benoemd tot 'beschermd dorpsgezicht'. Terecht dat men daar trots op is en dat op de plaatsnaamborden vermeldt.

Smeerling

Terug naar boven

Status

- Smeerling is een buurtschap in de provincie Groningen, in de streek Westerwolde, gemeente Stadskanaal. T/m 1968 gemeente Onstwedde.

- De buurtschap Smeerling valt, ook voor de postadressen, onder het dorp Onstwedde.

Terug naar boven

Naam

In het Gronings
Smilke.

Oudere vermeldingen
1482 Smerlike, 1506 Smerliche, 1545 Schmeerlicker Esk, Smerling, 1547 Smerlycke, Smerlinge, Smelinge, 1559 Smerlicke, 1634 Smierling, ca. 1660 Smierling, 1781 Smeerling.

Naamsverklaring
Etymologie onzeker. Men heeft wel - ten onrechte - gedacht aan verband met de visnaam smeerling 'riviergrondel' of aan een afleiding van de persoonsnaam Smerilo. In Duitsland komt de plaatsnaam Schmerlecke voor (bij Erwitte ten oosten van Dortmund), begin 11e eeuw Smerilikki, waarin men het Oudsaksische smero 'smeer, vet' herkent.(1)

Terug naar boven

Ligging

De buurtschap Smeerling ligt rond de gelijknamige weg, ZO van Onstwedde, W van Vlagtwedde.

Terug naar boven

Statistische gegevens

De buurtschap Smeerling omvat ca. 10 huizen met ca. 25 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

- "In het in maart 2020 van start gegane Aaltje-project vertellen we de verhalen van Aaltje en drie andere Smeerlinger kinderen. We laten op een kleinschalige manier iets zien van de verbinding tussen de mensen die in deze buurtschap woonden en hun verbinding met hun voor- en nageslacht, de gemeenschap, het landschap, de cultuur en de taal. Wat staat ons met dit project voor ogen? a. Het verhaal van Aaltje vertellen en daarmee van de mensen achter de essen. Deze buurtschap ontvangt veel wandelaars en fietsers van buiten, maar wie waren en zijn de mensen achter de essen en de houtwallen? Hiermee zou de ‘beleving’ van het natuur- en cultuurlandschap verdiept kunnen worden. b. De lange lijn laten zien. We leven niet solo maar zijn verbonden met mensen voor ons, om ons heen en met het landschap. c. Een lokaal geaarde bijdrage aan het plezier in taal en geschiedenis van Westerwolde. Activiteiten: uitgave publieksboekje ‘Aaltje. Vier generaties kinderen uit Smeerling in het Groningse Westerwolde’; website Aaltjesstee.nl met meer achtergrondinformatie; de Aaltje-wandeling; aanbod van een lespakket voor de bovenbouw van basisscholen.

Het lespakket is in juni 2020 toegezonden aan alle basisscholen in de regio Westerwolde. Het lespakket bestaat uit een docentenhandleiding en leerlingenmateriaal. Onderwerpen zijn o.a. je familie in een stamboom, Aaltje en ik, geld en kleding en de taal in Westerwolde. Ook is er in verband met de actualiteit van corona een les opgenomen over pandemieën en ziektes. Het door Frits van Kouwenhove geschreven lespakket is ontwikkeld onder auspiciën van de Historische Vereniging Westerwolde en met advies van MOW / Museum Westerwolde. Doelen van het lespakket: de kennis, interesse en beleving van de leerlingen voor het natuur- en cultuurlandschap in Westerwolde en Smeerling stimuleren door het verhaal van Aaltje te vertellen en daarmee van de mensen achter de essen van de buurtschap; leerlingen het besef van tijd en verbondenheid laten ervaren door de lange lijn te laten zien van familie, landschap, gebeurtenissen die je belangrijk vindt, geld, kleding, taal en gezondheid; leerlingen aan de hand van de geschiedenis van Aaltje laten kijken naar hun eigen leven; plezier in taal en streekgeschiedenis stimuleren. Het lespakket is via de link gratis te downloaden."

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- De buurtschap Smeerling heeft 5 rijksmonumenten, zijnde allemaal boerderijen van het Westerwoldse type. Het betreft de panden met huisnrs. 13, 15, 16, 18 en 20.

- Buurtschap Smeerling is in 1972 benoemd tot 'beschermd dorpsgezicht'. Het 'beschermd gezicht' beslaat een oppervlakte van 91,6 hectare.

Terug naar boven

Natuur en recreatie

- Natuurmonumenten-wandeling vanuit Smeerling door het dal van de Ruiten A (lengte 3 of 4,5 km).

- Iets meer dan de helft van de Wandelroute Westerwolde Lus 4, Smeerling Zuid (16 km) is onverhard.

- In de rijksmonumentale boerderij op nr. 15 is de horecavoorziening Gasterij Natuurlijk Smeerling gevestigd, die dient als uitvalbasis voor de educatieve activiteiten van Natuurmonumenten. In 2012 kreeg dit pand de Teenstraprijs van Boerderijenstichting Groningen toegekend, voor de wijze waarop een nieuwe functie is ingepast in een gebouw waarbij het oorspronkelijke karakter bewaard is gebleven. Tevens fungeert deze boerderij als startpunt van de wandelroutes door het bos. Ook wandelroute LAW-10 het Noaberpad en fietsroutes als de Vestingroute, de Stroomdalroute en de United Countries Tour lopen door de buurtschap.

- In de afgelopen jaren is in Westerwolde hard gewerkt aan het natuurnetwerk. Zo is op veel plaatsen de beek de Ruiten Aa gehermeanderd. Dit prachtige natuurgebied is op diverse plekken te bewonderen vanaf fietspaden en wandelroutes. Stichting Wandelen in Westerwolde, die veel van de wandelpaden onderhoudt en routes uitzet, heeft geconstateerd dat minder-validen er bekaaid vanaf kwamen. Samen met Natuurmonumenten, de terreinbeheerder, heeft de stichting daarom in 2017 een wandelpad voor mindervaliden door de Westerwoldse natuur bij Smeerling aangelegd. Dit pad is onder meer toegankelijk voor rolstoelgebruikers en mensen met een rollator en kent een aantal beleefpunten. De beleefpunten zijn op een aantal markante plekken aangelegd met informatievoorziening voor diverse doelgroepen, waaronder ook blinden en slechtzienden. De beleefpunten hebben ieder een eigen thema, zoals water, genieten, luisteren en ontspannen.

Terug naar boven

Beeld

- Fotoreportage van Smeerling van fotograaf Martin Stevens.

Reactie toevoegen