Spijk (Liemers)

Plaats
Dorp
Zevenaar
Liemers
Gelderland

spijk_de_rijn_komt_bij_spijk_nederland_binnen.jpg

De Rijn komt bij Spijk Nederland binnen, en niet bij Lobith (wat we op school altijd geleerd hebben), Tolkamer of Millingen aan de Rijn. Kijk maar op dit Spijkse tegeltje, daar staat het, dus is het zo. Hoe dat zit, kun je lezen onder het kopje Ligging.

De Rijn komt bij Spijk Nederland binnen, en niet bij Lobith (wat we op school altijd geleerd hebben), Tolkamer of Millingen aan de Rijn. Kijk maar op dit Spijkse tegeltje, daar staat het, dus is het zo. Hoe dat zit, kun je lezen onder het kopje Ligging.

Spijk (Liemers)

Terug naar boven

Status

Spijk is een dorp in de provincie Gelderland, in de streek Liemers, gemeente Zevenaar. T/m 1984 gemeente Herwen en Aerdt. In 1985 over naar gemeente Rijnwaarden, in 2018 over naar gemeente Zevenaar.

Terug naar boven

Naam

Oudere vermeldingen
908 kopie 10e eeuw Herispich, 1654 Het Spijk.

Naamsverklaring
Het Oudnederlandse spich = spijk 'in water uitstekend stuk land, landtong', in de oudste vermelding met heri 'heer, leger'.(1)

Terug naar boven

Ligging

- Spijk ligt ZO van Lobith aan de rivier de Rijn en grenst in het N, O en Z aan Duitsland.

- Meestal lopen grenzen tussen kernen en landen midden door een weg (of waterloop). Bijzonder is hier dat de verticaal lopende weg O van de dorpskern geheel Duits grondgebied is. De weg heet Spyker Weg. De huizen aan de Nederlandse kant, de W kant dus, liggen aan de Oude Kleefsepostweg (die fysiek dus niet bestaat). Het is daarmee, voor zover ons bekend, de enige plek waar Nederlandse burgers aan een Duitse straat wonen*. De weg heeft aan de Duitse kant een even nummering en aan de Nederlandse kant een oneven nummering. Je zou overigens verwachten dat de huizen aan de Nederlandse kant aan de Spijkerweg zouden liggen. Er is wel een Spijkerweg, maar die begint halverwege de Spyker Weg/Oude Kleefsepostweg en loopt vervolgens W om de dorpskern van Spijk heen.
* Iets soortgelijks, maar dan net andersom, doet zich voor bij het dorp Dinxperlo.

- Wij leerden op school dat de Rijn bij Lobith Nederland binnenkomt, maar zoals je op de plattegrond kunt zien, komt deze bij Spijk ons land binnen. Om het nog ingewikkelder te maken: ook inwoners van Millingen aan de Rijn zeggen dat de Rijn bij hen het land binnenkomt. Dat klopt in die zin dat de rivier daar voor het eerst helemáál Nederland binnenkomt. Tussen beide dorpen in loopt de landsgrens namelijk midden door de rivier en hoort het Z deel nog tot Duitsland.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft Spijk 16 huizen met 126 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 275 huizen met een kleine 700 inwoners.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Sinds 2012 heeft Spijk als experiment een eigen dorpsbudget om, naar redelijkheid, een deel van de gemeenschapsgelden naar eigen inzicht te kunnen besteden aan zaken die het dorp belangrijk vindt voor de leefbaarheid van de kern.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Spijk heeft 1 rijksmonument, zijnde de hijskraan uit de jaren dertig van de 20e eeuw, met laad- en loskade, bij Spijksedijk 31.

- Spijk heeft 2 gemeentelijke monumenten, zijnde de RK Gerardus Majellakerk uit 1914 (Kerkstraat 32), en de naastgelegen pastorie op nr. 30.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Kermis (augustus).

Terug naar boven

Natuur en recreatie

- In 2012 is het wandelboekje 'Wandelen langs schoorstenen en tichelgaten' verschenen. De wandelroute loopt langs oude en nieuwe elementen die te maken hebben met de baksteenfabricage in Spijk, de industrietak die altijd een belangrijke rol heeft gespeeld voor het dorp.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Spijk (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Nieuws: - Nieuws uit het dorp van Stichting Actief Spijk op Facebook.

- Belangenvereniging: - Stichting Actief Spijk zet zich in voor behoud en verbetering van de leefbaarheid van het dorp.

- Dorpshuis: - Dorpshuis De Spieker is de culturele en sportieve thuisbasis voor diverse verenigingen en andere groeperingen in Spijk. Het dorpshuis heeft naast een aangebouwde praktijkruimte voor huisartsen o.a. een vergaderzaal / oefenruimte, kantine, sportzaal, en kleedkamers met doucheruimtes. De sportzaal is niet alleen geschikt voor het beoefenen van diverse sporten (volleybal, korfbal, tafeltennis, badminton, zaalvoetbal etc.), maar ook voor bijeenkomsten, congressen, jubilea, recepties, (verenigings)feesten, lokale evenementen en thema-avonden tot maximaal 250 personen.

De kleinere zaal kan behalve als vergader- of oefenruimte ook gebruikt worden voor bijvoorbeeld workshops tot ca. 30 personen. In de gezellig ingerichte kantine kun je na het vergaderen of sporten nog even rustig genieten van een vers kopje koffie of een drankje. Voor de ondersteuning van activiteiten beschikken zij o.a. over sport- en spelmateriaal, een podium, internetverbinding, televisie, beamer en projectiescherm. Neem gerust contact op jouw wensen en hun mogelijkheden te bespreken.

- Onderwijs: - Basisschool Willibrordus moet na afloop van schooljaar 2019-2020 de deuren sluiten. De aanleiding voor dit besluit is dat de opheffingsnorm, die voor Spijk op 44 kinderen ligt, drie jaar op rij niet is gehaald. De bekostiging voor een zelfstandige school stopt dan. De Willibrordusschool zou daardoor in principe per 1 augustus 2018 worden gesloten. De fusie per 01-08-2017 met Basisschool De Tragellijn in Lobith heeft ervoor gezorgd dat de locatie nog wat langer open kan blijven. Door de fusiegelden is er namelijk budget beschikbaar gekomen om zonder basisbekostiging tot augustus 2020 open te kunnen blijven.

- Schuttersvereniging: - Schuttersvereniging EMM is een vereniging met een rijke historie. Waarschijnlijk is het de eerste vereniging ooit opgericht in het dorp. In 1898 vraagt George Cornielje toestemming aan de gemeente voor het dragen van sabels tijdens de komende kermis in augustus. Na de goedkeuring van de gemeente wordt op 6 september 1898 officieel Schuttersgilde Spijk opgericht ter ere van de inhuldiging van Hare Majesteit Koningin Wilhelmina. Omdat de oprichting ter ere van de kroning geschiedt, wordt door Hare Majesteit Koningin Wilhelmina aan de vereniging een zilveren Kroningsmedaille geschonken. Deze medaille is verwerkt in de huidige Koningsmedaille van EMM.

Schuttersgilde Spijk heeft slechts enkele decennia bestaan. In 1921 wordt zij opgevolgd door de vereniging met de zinspreuk “Eendracht Maakt Macht”. Deze vereniging is opgericht om de Spijkse kermis in goede banen te leiden. In 1977 is voor het eerst om het Koningschap geschoten. Inmiddels is de vereniging vele Koningen en zelfs 2 Keizers rijker. Eerder waren er al 2 vrouwelijke geweerdragers in de gelederen opgenomen, en tijdens het 100-jarig bestaan in 1998 werd het bestuur verrast door een optreden van de eerste lichting dames vendeliers. Eigenlijk ontstaan als een 'stunt' tijdens het jubileum, wist het bestuur de dames te overtuigen om lid te worden van het korps. In 1999 volgde de kroon op hun werk; ze werden Gelders Kampioen.

- Zorg: - In de dokterspost in het dorpshuis wordt dagelijks van maandag t/m vrijdag door een van de 5 huisartsen van Lobede een spreekuur gehouden op een zelfde manier als men van hen gewend is in het Gezondheidscentrum in Tolkamer. De patiënt moet wel eerst een afspraak maken, telefonisch, aan de balie in Lobede, of op de website van Lobede. Iedere huisarts zal, behoudens de vakantieperioden, op een vaste dag spreekuur houden. Patiënten hebben dan de keuze te wachten tot de dag dat de eigen huisarts aanwezig is of als men dat wenst zo snel mogelijk bij een andere arts een afspraak te maken. Alle huisartsen werken vanuit hetzelfde systeem en kunnen het dossier van iedere patiënt dus ook in Spijk raadplegen. Op dinsdag- en donderdagmorgen kun je hier van 08.00-8.30 uur ook terecht om bloed te laten prikken. In de toekomst zal de service waarschijnlijk nog worden uitgebreid met spreekuren van de praktijkondersteuners, die een belangrijke taak hebben bij de zorg voor chronisch zieken zoals patiënten met suikerziekte of hart- en vaatziekten.

Reactie toevoegen