Zwaagdijk-West

Plaats
Dorp
Medemblik
West-Friesland
Noord-Holland

Zwaagdijk-West

Terug naar boven

Status

- Zwaagdijk-West is een dorp in de provincie Noord-Holland, in de streek West-Friesland, gemeente Medemblik. T/m 1978 deels gemeente Wognum, deels gemeente Zwaag, deels gemeente Nibbixwoud, in 1979 in zijn geheel over naar gemeente Wognum, in 2007 over naar gemeente Medemblik.

- Sinds 2008 heeft Zwaagdijk-West een eigen dorpswapen.

- Voor de tot voor kort complexe postale situatie rond Zwaagdijk-West en -Oost verwijzen wij naar Zwaagdijk-Oost, kopje Status.

Terug naar boven

Naam

Oudere vermeldingen
1336 Swachdijc, 1446 Zwaechdijck, sinds medio 19e eeuw worden de huidige dorpen -Oost en -West benoemd als respectievelijk Zwaagdijk-Noordzijde en Zwaagdijk-Zuidzijde.

Naamgeving
Genoemd naar de ligging aan de dijk boven het dorp Zwaag. T/m 30-11-2011 heette Zwaagdijk-West (evenals -Oost) in de postadressen en BAG 'gewoon' Zwaagdijk, wat natuurlijk verwarrend en bezijden de geografische werkelijkheid was.

Terug naar boven

Ligging

Zwaagdijk-West ligt direct N van Hoorn en Zwaag, rond de Zwaagdijk. De huisnrs. 305 (oneven) en 316 (even) en hoger vallen onder -West, de lagere huisnummers vallen onder -Oost.

Terug naar boven

Statistische gegevens

Zwaagdijk-West heeft ca. 250 huizen met ca. 600 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

In 1928 wordt het initiatief genomen om in de kleine gemeenschap Zwaagdijk-West een eigen kerk te stichten. Met een geweldige inbreng en inzet van het gehele dorp wordt in mei 1929 gestart met de bouw van de kerk. De bouw verloopt zeer voorspoedig, zodat al op 20 november 1929 de kerk door bisschop Aengenent wordt ingewijd en toegewijd aan patroonheilige St. Jacobus de Meerdere. Aanvankelijk is de kerk een hulpkerk onder de vlag van parochie St. Martinus te Zwaag. In februari 1948 wordt de status als zelfstandige parochie verleend en krijgt de parochie een eigen pastoor.

Ook wordt dan het besluit genomen een pastorie te bouwen en tegenover de kerk een school met onderwijzerswoning. Begin 1949 kan de pastoor de pastorie betrekken. In november van dat jaar wordt de school ingezegend en krijgt zij de naam St. Lidwinaschool. Zowel kerk, pastorie, school als woning vallen onder het kerkbestuur. Later, als de pastorie niet meer wordt gebruikt omdat de pastorale zorg wordt gedeeld met Zwaag, wordt de pastorie verhuurd aan particulieren. In 1975 wordt de school verzelfstandigd en krijgt het een eigen bestuur. Het schoolgebouw gaat in eigendom over naar de gemeente. Medio jaren negentig heeft het kerkbestuur de onderwijzerswoning verkocht.

Voor nadere informatie over de geschiedenis van dit dorp, kun je terecht bij de in 1997 opgerichte Historische Stichting de Cromme Leeck. Het werkgebied wordt gevormd door de dorpen Nibbixwoud, Wognum en Zwaagdijk-West. De stichting is genoemd naar de voormalige veenrivier de Kromme Leek. Dit water is een van de oudste nog aanwezige landschapselementen in deze streek. De Kromme Leek loopt van de Baarsdorpermeer langs de drie genoemde dorpen naar het oosten. De schrijfwijze van de naam van de stichting is ontleend aan een kaart in het Kaartboek van het Hoogheemraadschap van de Uitwaterende Sluizen in Kennemerland en West-Friesland (1745).

De belangrijkste doelstelling van De Cromme Leeck is: "de kennis van de historie van de dorpen Nibbixwoud, Wognum en Zwaagdijk-West te vergroten, deze historie te onderzoeken, bekend te maken en waar mogelijk te behouden, een en ander in de ruimste zin van het woord." De stichting bereikt dit doel door: het verzamelen en publiceren van gegevens en kennis over de dorpen; het verwerven, beheren, in stand houden en zo mogelijk exposeren van historische documenten en voorwerpen; het organiseren van lezingen, excursies en exposities; het beheren van door schenking of erfstelling verkregen goederen.

- Zie ook Geschiedenis van Zwaagdijk-West op de site van de Dorpsraad.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Leefbaarheidplan Zwaagdijk-West 2012-2016.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Waarom RK kerk St. Jacobus de Meerdere (Zwaagdijk 404) uit 1929 aan deze heilige is toegewijd, is in de bronnen niet meer te achterhalen. Het kan zijn als uiting van dank aan Jacob (Jacobus) Jong. Hij stelde destijds de grond voor de kerk beschikbaar. Een andere reden kan zijn dat Jacobus de Meerdere de patroonheilige was voor goed weer en de groei van fruit. In de kerkentuin is de Jacobusboom, een appelboom, geplant waarvan de vruchten rond 25 juli, de feestdag van de heilige, rijp zijn. Daarnaast is Jacobus de Meerdere ook beschermheilige van de pelgrims. Veel pelgrims die naar Santiago de Compostella gaan, starten hun tocht in deze kerk en halen hier een stempel. Het is een architectonisch interessante interbellumkerk van architect Jos Bekkers, zonder toren, maar wel met vieringtorentje op kruising.

Sinds september 2015 vormen de H. Jacobus de Meerdere, de St. Cunera uit Nibbixwoud en de H. Hieronymus uit Wognum de RK Parochie Emmaus. De parochie omvat naast deze drie dorpen ook de dorpen Benningbroek, Hauwert, Midwoud en Oostwoud. De kerk in Zwaagdijk-West is een van de drie kerken van het parochiebestuur (kennelijk zijn in de laatstgenoemde vier dorpen geen RK kerken (meer) actief), en heeft van deze kerken de minst monumentale status. Tevens is het een kerk met achterstallig onderhoud en is het aantal vrijwilligers teruggelopen tot onder een acceptabel niveau. Op grond van al deze overwegingen heeft men besloten om deze kerk te sluiten. Waarschijnlijk zullen medio 2018 de laatste diensten plaatsvinden. Er is een werkgroep toekomst van de kerk geformeerd om te zien welke mogelijkheden er zijn voor eventuele herbestemming. Ook is Reliplan ingeschakeld, een organisatie die gespecialiseerd is in begeleiding bij de verkoop van kerkgebouwen. Men concludeert vooralsnog dat alleen afbraak en nieuwbouw van seniorenwoningen of iets dergelijks enige kans maakt. Dat er een algemeen maatschappelijke bestemming op ligt, is een obstakel.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Kermis op de laatste maandag in juni en de daaraan voorafgaande zaterdag en zondag.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- Nadat in 1675 een zware storm een gat had geslagen in de zeedijk bij Schardam, bezweek ook de Zwaagdijk. Bijna heel oostelijk West-Friesland liep toen onder water. Halverwege de Zwaagdijk, tussen Rijweg en Tuinstraat, herinnert Het Weeltje nog aan deze dramatische gebeurtenis.

Terug naar boven

Links

- Nieuws: - Nieuws uit Zwaagdijk-West van de Dorpsraad op Facebook.

- Belangenvereniging: - "De in 2002 opgerichte Dorpsraad Zwaagdijk-West is een schakel tussen de bewoners en de gemeente. Oftewel een aanspreekpunt voor zowel de burger als de gemeente. Het is een van de manieren om de bewoners te betrekken bij de voorbereiding en uitvoering van het gemeentelijk beleid. De dorpsraad streeft naar een verbetering van de leefbaarheid. Als dorpsraad hebben wij geen beslissende, maar wel een adviserende rol en kunnen we kritisch advies geven. De dorpsraad heeft zich de volgende doelen gesteld: het behartigen van belangen van de dorpsbewoners. Tevens het oplossen van knelpunten die de leefbaarheid van het dorp bedreigen; het onderhouden van contacten met de gemeente; het verstrekken van adviezen, gevraagd of ongevraagd, aan het gemeentebestuur, gemeentelijke instellingen en andere instellingen van belang; het bevorderen van inspraakmogelijkheden. We nodigen de inwoners uit om mee te denken, want we kunnen ieders inbreng goed gebruiken."

- Dorpshuis: - Dorpshuis De Wildebras (Balkweiterhoek 56) is het bruisende dorpshart, waar vele verenigingen onderdak vinden en waar door het jaar heen vele evenementen worden georganiseerd. Officieel is het het clubgebouw van Sport- en ontspanningsvereniging De Wildebras. Het gebouw heeft een ruime zaal met bar, kleedkamers en een biljartzaal. Tevens beheert de vereniging een speeltuin, een sportveld en een jeu de boules baan. Jaarlijks worden er diverse evenementen georganiseerd: Muziek quiz, Klaverjasavonden, Paaseieren zoeken, Fietspuzzeltocht, Speurtocht, Kermis, Dorpsfeest (om het jaar), Sinterklaasintocht. Verder biedt De Wildebras onderdak aan een reeks verenigingen en instellingen: Toneelvereniging Tobronsa, KVG Zwaagdijk-West, Biljartvereniging 't Gebroken lei, Biljartvereniging `van d`ien naar d`aar`, Biljartvereniging Altijd over de Band, Tafeltennisvereniging BRZZ, De Notaboulen (jeux des boules), Oranjecomité, Dorpsveiling, Jongeren Beweging, Kids club, Zumba Lisa, Dorpsraad, Klaverjasclub en Bibliotheek.

- Onderwijs: - Basisschool Sint Lidwina is de kleine dorpsschool van Zwaagdijk-West, met hart voor de leerlingen, de ouders, het personeel en de buurt. Het is een open katholieke basisschool waar iedereen welkom is. Men wil er de leerlingen niet alleen iets leren voor school, maar iets meegeven voor het hele verdere leven, zoals basisvaardigheden, zelfvertrouwen, positiviteit, flexibliteit en creativiteit. Je bent altijd van harte welkom voor een kennismaking met deze parel van West-Friesland, aldus de school op haar site.

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Zwaagdijk-West.

Reactie toevoegen