Rijpwetering

Plaats
Dorp
Kaag en Braassem
Holland Rijnland
Zuid-Holland

Rijpwetering

Terug naar boven

Status

Rijpwetering is een dorp in de provincie Zuid-Holland, gemeente Kaag en Braassem. T/m 2008 gemeente Alkemade.

Terug naar boven

Naam

In de volksmond
(De) Rip. Een inwoner van Rijpwetering is een Ripper.

Terug naar boven

Ligging

Het dorp Rijpwetering ligt W van het Braassemermeer, WZW van het dorp Roelofarendsveen, ZW van de dorpen Nieuwe Wetering en Oude Wetering, Z van de Ringvaart van de Haarlemmermeerpolder en het dorp Abbenes, ZO van de dorpen Kaag en Buitenkaag, ZO en O van de Kagerplassen, O van het dorp Oud Ade, NO van het dorp Leiderdorp en N van het dorp Hoogmade. ZO loopt de A4 door het dorpsgebied.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 omvat het dorp Rijpwetering 75 huizen met 742 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 650 huizen met ca. 1.600 inwoners.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- In 2018 is nieuwbouwproject De Ripse Schans in Rijpwetering opgeleverd. Het betreft 14 woningen op het terrein van een voormalige timmerfabriek, tussen de Zuidweg en de Ringsloot: zes vrijstaande en vier halfvrijstaande woningen, twee eengezinshoekwoningen en twee eengezinstussenwoningen. Het is een kleinschalig project met een intiem karakter, terwijl bewoners het gevoel hebben dat ze vrij wonen. De woningen kenmerken zich door veel ruimte en lichtinval. Een aantal huizen van De Ripse Schans ligt aan het water, met een open vaarverbinding naar De Kaag. MD2A uit Veenendaal is verantwoordelijk voor het ontwerp van het project. Antony Marcelis, een tuin- en landschapsarchitect en BREEAM-expert uit Ede, is ingeschakeld als duurzaamheidsadviseur. Het project bestaat uit twee hofjes, elk ontsloten vanaf de Zuidweg. De kapvormen op de woningen staan met hun nok loodrecht op de dijk gericht, om de profielen tussen de woningen zo open mogelijk te maken. Op die manier hebben bewoners vanaf elk punt vrij uitzicht over het open poldergebied.

- Bestemmingsplan Oud Ade en Rijpwetering.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Rijpwetering heeft 13 rijksmonumenten.

- Rijpwetering heeft 14 gemeentelijke monumenten.

- De RK parochie Onze-Lieve-Vrouw-Geboorte is gesticht in 1858. Kort daarop is begonnen met de bouw van de Onze-Lieve-Vrouw-Geboortekerk (Pastoor van de Plaatsstraat 15), die in 1860 gereedkomt. Architect Theo Molkenboer ontwierp een driebeukige pseudobasilieke kerk in neogotische stijl. Aan de voorzijde staat de ingebouwde toren met naaldspits. Het plafond is voorzien van gestukadoorde houten kruisribgewelven. Het interieur is omstreeks 1960 wit gepleisterd. De toren is aan de voorkant van de kerk ‘ingebouwd’. Maar zwaarder dan het kerkgebouw. Dat gewichtsverschil leidde tot verzakkingen waardoor het schip langzaam los scheurde van de rest van het gebouw. Toen in 1985 een damwand werd geslagen langs het water dat het dorp zijn naam geeft, de Rijpwetering, en het grondwater werd verstoord, waardoor de grond aan de voorkant van de kerk ging inklinken, kwam de verzakking in een stroomversnelling. In 1998 is begonnen met een grote hersteloperatie van de fundering. Zo’n 350 kubieke meter grond is weggegraven om een nieuwe fundering te kunnen slaan. Na het uitharden van die vloer zijn daaronder, door uitgespaarde gaten in de vloer, 82 stalen buispalen geheid. Ook de vochtproblemen rond de steunberen van de kerk zijn aangepakt. De kerk is tot op heden in gebruik bij de parochie Onze-Lieve-Vrouw-Geboorte, die tegenwoordig onder de parochiefederatie H.H. Clara en Franciscus valt.

- De Adermolen (Aderpolder 3) is een grondzeiler, in 1941 gebouwd ten behoeve van de bemaling van de Aderpolder. Een stoomgemaal dat sinds 1881 een afgebrande molen verving, was in 1940 aan vervanging toe en vanwege de brandstofschaarste tijdens de Tweede Wereldoorlog besloot men geen motorgemaal maar een windmolen te bouwen. Men gebruikte voor het gaandewerk materiaal uit onder andere de in 1940 gesloopte Molen Zeldenpas in de Zuiderpolder onder Haarlemmerliede. Een vijzel voert het water 1,80 m op. De Adermolen is sinds 1986 in bezit van de Rijnlandse Molenstichting, is maalvaardig en is niet te bezoeken.

- Grondzeiler de Blauwe Molen.

- Tweeloop Lijkermolen No.1 en Lijkermolen No.2. Beide molens zijn in 1780 gebouwd ten behoeve van de bemaling van de Drooggemaakte Veender en Lijkerpolder, die toen nog moest worden drooggemaakt. De twaalfkantige vorm is ontstaan uit de opvatting van de metselaars dat een ronde molen nooit zo dicht zou kunnen worden als een twaalfkantige. Deze molens zijn de enige twaalfkantige molens in Nederland. De molens draaien nog regelmatig. Na een aantal schadegevallen met passerende vrachtwagens is er nu een hoogtebeperking voor het verkeer van kracht op de momenten dat de wieken van deze molens draaien.

- De Buurtermolen is een 18e-eeuwse wipmolen.

- Grondzeiler de Waterloosmolen dateert uit 1857. De molen bemaalt op vrijwillige basis de Waterloospolder. De molen wordt bewoond en is niet te bezoeken.

- Oud-wielrenner Joop Zoetemelk (1946) heeft in 2005 een standbeeld in het dorp onthuld ter ere van zijn wielerprestaties. Zoetemelk is weliswaar geboren in Den Haag, maar is na 4 jaar al verhuisd naar Rijpwetering en wordt daarom als een 'Ripper' beschouwd. Omdat Zoetemelk dus in Den Haag is geboren, hangt er sinds 2018 ook een ster van hem aan de Wall of Fame op de Sportcampus in die stad.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Rijpwetering (online te bestellen).

Terug naar boven

Links / voorzieningen / verenigingsleven

- Dorpshuis: - Dorpshuis Plein 13.

- Onderwijs: - Basisschool De Kinderbrug vormt de 'brug' tussen de dorpen Rijpwetering en Oud Ade. Gelijkwaardigheid tussen mensen is op deze school een belangrijk uitgangspunt. De kinderen moeten respect kunnen en leren opbrengen voor waarden en normen van anderen, die zich onderscheiden in kleur, status, handicap, cultuur of geloof. Ze zijn alert op discriminatie en pesten en werken vooral aan het voorkómen ervan. Ze leren de kinderen om te gaan met de afspraken en regels die gelden op school. Het uitgangspunt is dat ze vanuit een respectvolle houding rekening houden met de mensen om zich heen.

De Kinderbrug wil daarnaast kinderen, vanuit het schoolconcept Talent in Ontwikkeling, de kans geven om hun eigen mogelijkheden te ontplooien. Ze leren om zelfstandig, verantwoordelijk, creatief en kritisch te leven. De school is daarbij steeds in ontwikkeling, past nieuwe onderwijskundige ideeën toe en werkt voortdurend aan de vaardigheden die de toekomst van de kinderen vraagt. Daarbij hebben ze oog voor verschillen. In de groepen wordt leerstof gedifferentieerd op 3 niveau’s aangeboden.

- Sport: - s.v. ROAC is een omnivereniging, die in het seizoen 2009-2010 is voortgekomen uit Gymvereniging Gyvero, Handbalvereniging OASE en Voetbal- en Biljartvereniging s.v. ROAC’79. De vereniging vervult een belangrijke sociale functie binnen de kernen Oud Ade en Rijpwetering. Een groot deel van de inwoners maakt gebruik van de uitstekende faciliteiten en activiteiten van de vereniging. De vereniging heeft ook leden uit andere kernen van de gemeente Kaag en Braassem en omringende gemeenten zoals Roelofarendsveen, Hoogmade en Leiderdorp. De vereniging biedt ruime mogelijkheiden voor deelname aan recreatieve en prestatieve activiteiten voor jong (vanaf 4 jaar) en ouder. Bovenal gaat het bij s.v. ROAC om het hebben van plezier met en respect voor elkaar.

- Dartvereniging De Kromme Pijl.

Reactie toevoegen